Тарау 16 · Жоғарғы несеп жолдарының жедел жағдайлары
Несепағардың жыртылуы
Анықтамасы
Несепағардың зақымдануы — сирек, бірақ ықтимал ауыр жағдай. Ең жиі себебі — гинекологиялық, колоректалдық және урологиялық араласулар кезіндегі ятрогендік жарақат.
Шұғыл көмектің мақсаты:
- несептің ағып шығуын жылдам анықтау;
- несепті әкетуді қамтамасыз ету;
- сепсистің, несептік асциттің және бүйрек функциясын жоғалтудың алдын алу.
Қай кезде күдіктену керек
- Бүйірдің ауыруы, қызба, диурездің төмендеуі.
- Несептік инфильтрат, дренаждан несептің шығуы.
- Креатининнің түсініксіз жоғарылауы.
- Эндоскопиядан немесе операциядан кейін — ауырсыну сипатының өзгеруі және несеп бөлінуінің күтілгендей қалпына келмеуі.
Диагностика
- Бастапқы бағалау: ЖҚТ, креатинин, электролиттер, несеп талдауы, инфекцияға күдік болса — себінді.
- УДЗ: гидронефроз, сұйықтық.
- Урографиялық фазасы бар КТ — жағдайы тұрақты пациенттегі негізгі әдіс (контраст экстравазациясы).
- Ретроградты пиелография — стенттеуді жоспарлаудағы дәлдігі жоғары әдіс.
Шұғыл көмек тактикасы
- Ішінара зақымдануда және өткізгіштік сақталғанда — несеп ағуын бақылай отырып, несепағар стентімен ішкі дренаждау.
- Толық үзілу, зақымдалған аймақтан өту мүмкін болмауы немесе ауыр инфекция кезінде — нефростома, кейіннен реконструкция.
- Операция кезінде анықталса, пациенттің жағдайы мен қолда бар мүмкіндіктер сай болса дереу реконструкциялық түзетуге басымдық беріледі.
Емдеу
- Негізгі қағидат: несепті дренаждауды қамтамасыз ету және инфекцияны бақылауға алу.
- Шағын зақымдануларда — стенттеу және бақылау.
- Несеп айқын ағып шыққанда, толық зақымдануда немесе стенттеу сәтсіз болса — нефростома.
- Қабыну басылғаннан кейін — реконструкция (реимплантация, уретероуретеростомия).
Алгоритм
| Кезең | Іс-қимыл |
|---|---|
| 1 | Күдік → гемодинамиканы және инфекцияны бағалау |
| 2 | КТ-урография/ретроградты пиелография |
| 3 | Несеп ағысын қалпына келтіру (стент/нефростома) |
| 4 | Инфекция кезінде антибиотикотерапия |
| 5 | Несептің ағып шығуын бақылау |
| 6 | Қажет болса, кейінге қалдырылған реконструкция |
Навигация: 16 және 46-тараулар.