Тарау 19 · Несеп жолдарының тастары
Несепағар тастары: тактиканы таңдау
Жалпы қағидаттар
Тактика мыналарға байланысты:
- тастың өлшемі мен орналасуына;
- өздігінен түсу ықтималдығына;
- симптомдарға;
- бүйрек функциясына;
- инфекцияның болуына;
- пациенттің қалауына.
Бақылау
- Қайта бағалау және шұғыл жүгіну мүмкіндігі қамтамасыз етілсе, инфекциясы, ануриясы, бүйрек функциясының нашарлауы және басылмайтын ауырсынуы жоқ, клиникалық жағдайы тұрақты пациентті бақылауға болады.
- Дисталдық бөлікте 5–10 мм тас болғанда альфа-адреноблокаторды талқылауға болады. Шешім қарсы көрсетілімдер мен тіркелген нұсқаулықты бағалағаннан кейін пациентпен бірлесіп қабылданады.
Белсенді емдеу
Негізгі әдістер:
- уретероскопиялық алып тастау/лазерлік литотрипсия;
- қашықтықтан соққы-толқынды литотрипсия (ҚСТЛ).
Таңдауды айқындайтындар: өлшемі, тығыздығы, орналасуы, анатомиясы, жабдықтың қолжетімділігі және тастан арылудың қалаулы жылдамдығы.
Инфекция
- Обструкция аясындағы қызба, пиурия, жүйелі қабыну реакциясы немесе сепсис тактиканы өзгертеді.
- Алдымен — стент немесе нефростома, себінділер және антибиотиктер.
- Тасты түпкілікті алып тастау — инфекция бақылауға алынғаннан кейін.
Бақылау
- Белсенді емнен кейін — елеулі қалдық тастың жоқтығын растау.
- Жоғарғы несеп жолдарының функциясын бағалау.
- Пациентке қайталанудың алдын алу шаралары және конкремент құрамын талдау қажеттілігі түсіндіріледі.
Алгоритм
| Кезең | Іс-қимыл |
|---|---|
| 1 | Өлшемін, орналасуын, инфекцияны, бүйрек функциясын бағалау |
| 2 | Бақылау; дисталдық бөлікте 5–10 мм тас болса, MET-ті талқылауға болады |
| 3 | Ірі/проксималдық тас болса → белсенді емдеу |
| 4 | Инфекция + обструкция болса → шұғыл дренаждау |
| 5 | Жағдай тұрақтанғаннан кейін → түпкілікті алып тастау |