Тарау 20 · Несеп жолдарының тастары
Бүйректің маржан тәрізді және ірі тастары
Жалпы қағидаттар
Ірі және маржан тәрізді конкременттер мынадай қауіп төндіреді:
- инфекция;
- обструкция;
- бүйрек зақымдануының үдеуі.
Бүйректің ірі тастарын емдеудің негізгі әдісі — перкутандық нефролитотомия (PCNL); эндоскопиялық стратегия кезең-кезеңімен жүргізілуі мүмкін.
Бағалау
- Тастың өлшемі мен пішіні.
- Тостағанша-түбекше жүйесінің анатомиясы.
- Бүйрек функциясы.
- Инфекцияның болуы.
- Инфекцияланған тасқа күдік болса — несеп себіндісі және антибиотикотерапияны түзету.
Кіру жолын таңдау
- PCNL тастардың елеулі көлемін бір немесе бірнеше рәсімде алып тастауға мүмкіндік береді.
- Анатомия күрделі және жекелеген қарсы көрсетілімдер болғанда — RIRS (кейде бірнеше кезеңде).
- Біріктірілген әдістер жеке таңдалады.
Инфекциялық қауіпсіздік
- Инфекцияланған обструкцияда алдымен дренаждау қамтамасыз етіледі.
- Араласу алдында несеп себіндісі және сепсис қаупінің факторлары бағаланады.
- Антибиотикопрофилактика мен ем жергілікті резистенттілікті ескере отырып таңдалады.
Операциядан кейінгі бақылау
- Дене температурасын, гемодинамиканы, диурезді, гемоглобинді, креатининді бақылау.
- Қалдық фрагменттердің болуы.
- PCNL-ден кейін қызба болса — сепсисті, қан кетуді және обструкцияны белсенді түрде жоққа шығару.
Алгоритм
| Кезең | Іс-қимыл |
|---|---|
| 1 | Өлшемін, анатомиясын, бүйрек функциясын, инфекцияны бағалау |
| 2 | Кіру жолын таңдау (PCNL / RIRS / біріктірілген) |
| 3 | Инфекция болса → алдымен дренаждау, содан кейін алып тастау |
| 4 | Тас көлемі үлкен болғанда кезеңдік стратегия |
| 5 | Операциядан кейінгі бақылау және екінші кезеңді жоспарлау |