Тарау 32 · Төменгі несеп жолдарының жедел жағдайлары

Ұма мен аталық бездің жарақаты

Жалпы қағидаттар

Ұма жарақаты доғал, еніп өткен жарақат немесе аталық бездің жарақаттық шығуы түрінде болуы мүмкін.

Шұғыл көмектің мақсаты: аталық бездің бүтіндігін бағалау, ұрпақ өрбіту функциясын сақтау.

Клиникалық бағалау

  • Ұманың ауырсынуы, ісінуі, гематомасы.
  • Аталық безді пальпациялау мүмкін болмауы (шыққанда немесе жыртылғанда).
  • Гематурия (уретра немесе қуық жарақатында).

Диагностика

  • Допплерографиямен УДЗ — ақ қабықтың бүтіндігін және қан ағымын бағалау үшін.
  • Жыртылуға күдік болса — хирургиялық ревизия.

Шұғыл көмек тактикасы

  • Гематоцеле және аталық бездің жыртылуы кезінде: хирургиялық ревизия, ақауды тігу, өміршең болмаса орхиэктомия.
  • Жарақаттық шығуда: орхиопексиямен жабық немесе ашық репозиция.
  • Жыртылусыз гематомада: консервативті ем (суық басу, тыныштық, қабынуға қарсы препараттар).

Алгоритм

КезеңІс-қимыл
1Жарақат ауырлығын бағалау
2Допплерографиямен УДЗ
3Жыртылса → хирургиялық ревизия
4Шықса → репозиция + орхиопексия
5Жыртылусыз гематомада → консервативті ем