Тарау 51 · Ерекше топтардағы урологиялық шұғыл жағдайлар
Балалардағы шұғыл урология
Ерекшеліктері
- Жағдайлардың этиологиясы өзгеше (туа біткен аномалиялар, аталық бездің бұралуы, инфекциялар).
- Симптомдарды бағалау қиындығы (бала ауырсынуын әрдайым сипаттай алмайды).
- Дозалар мен аспап өлшемдерін бейімдеу қажеттілігі.
- Ақпараттандырылған келісімді заңды өкіл береді. Өмірге немесе ағзаға тікелей қауіп төніп, келісімді уақтылы алу мүмкін болмағанда, негіздерін міндетті түрде құжаттай отырып, заңнамада көзделген ерекше жағдайлар шегінде әрекет етеді.
Жиі кездесетін шұғыл жағдайлар
- Аталық бездің бұралуы.
- Несептің жедел іркілуі (уретраның туа біткен қақпақшалары, нейрогендік қуық).
- Несеп жолдарының инфекциялары (пиелонефрит).
- Жарақат (бүйрек, уретра).
- Несеп жолдарының тастары (сирек).
Диагностика
- УДЗ — таңдау әдісі.
- КТ — жарақат кезінде (дозаны төмендету).
- Микциялық цистоуретрограммалар — қақпақшаларды, рефлюксті бағалау үшін.
Шұғыл көмек тактикасы
- Аталық бездің бұралуы: клиникалық ықтималдық жоғары болса, бейнелеу зерттеуі үшін кідіртпей, дереу хирургиялық ревизия және орхиопексия. Кеш жүгіну операция қажеттілігін жоймайды.
- Несептің жедел іркілуі: катетерлеу (өлшемі жасына сай) немесе цистостомия.
- Пиелонефрит: антибиотиктер (көктамыр ішіне, жасына сай), ауруханаға жатқызу.
- Бүйрек жарақаты: жағдайы тұрақты болса консервативті ем; операция тек қан кету жалғасқанда.
- Уретра жарақаты: клиникалық күдік болса, уретрография жасау; көзбен бақылаусыз қайталама әрекеттерден аулақ болу, көрсетілімдер бойынша тәжірибелі маманның бақылауымен кіру немесе цистостомия қолдану.
Алгоритм
| Кезең | Іс-қимыл |
|---|---|
| 1 | Жағдайды бағалау (ABCDE) |
| 2 | УДЗ (таңдау әдісі) |
| 3 | Бұралуда → операция |
| 4 | Несеп іркілгенде → катетерлеу/цистостомия |
| 5 | Пиелонефритте → антибиотиктер + ауруханаға жатқызу |
| 6 | Жарақатта → консервативті немесе операциялық тактика |